Δημοσιεύθηκε: 11/12/2005 20:05 Θέμα δημοσίευσης: Θεσπρωτικό Λαογραφικό Μουσείο Τσαμαντά
Η ορεινή Ήπειρος, για όσους την έχουν γνωρίσει, αποτελεί ένα κομμάτι άγριας ομορφιάς όπου γκρεμοί, ποτάμια και χείμαρροι, πράσινο και χωριά - χτισμένα με πέτρα και ξύλο - βρίσκονται σε μια αρμονική ισορροπία. Ίσως ευνόησε και το γεγονός ότι βρίσκεται μέχρι τώρα, απομονωμένη και δύσβατη, εν μέρει στην συνοριακή γραμμή της χώρας μας.
Του Γιάννη Βέλλη
Μέσα σε αυτά τα χωριά και τους οικισμούς δημιουργήθηκε πολιτισμός, παραδόσεις και αγροτική οικονομία πρωτόγονης μορφής. Πέρασαν άνθρωποι που ταξίδεψαν σε όλα τα πλάτη της γης. Πέρασαν κατοχές, εμφύλιοι, συνοριακές διεκδικήσεις, αρρώστιες αλλά και ευχάριστες στιγμές όπως γάμοι, πανηγύρια, εκδηλώσεις μνήμης κλπ.
Όλα αυτά δημιούργησαν έναν ιδιαίτερο τοπικό πολιτισμό, λαϊκού χαρακτήρα, όπου τα στοιχεία της εργασίας, της ευτυχίας, του προβληματισμού αποτέλεσαν μια ενότητα, που σε κάποιες πλευρές συγκεντρώθηκαν σε Μουσεία. Από φωτισμένους ανθρώπους που εκτίμησαν το αποτέλεσμα της λαϊκής τέχνης ως ερέθισμα μιας συνολικής διαδικασίας που κινήθηκε αργά, αλλά σταθερά στο πέρασμα του χρόνου. Ο λαϊκός πολιτισμός δεν κινήθηκε, τυχαία από καλλιτέχνες δημιουργούς, δεν βγήκε από σχολές και πανεπιστήμια καλών τεχνών, αλλά με πρακτικά εργαλεία από απλούς ανθρώπους που εμπνεύστηκαν μέσα στο περιβάλλον που ζούσαν και εργάζονταν και οι ίδιοι. Αφορμή για αυτό το άρθρο αποτέλεσε η πρόσφατη επίσκεψή μου, με φίλους, στο Λαογραφικό Μουσείο Τσαμαντά. Ένα Μουσείο στεγασμένο στο παλιό Δημοτικό Σχολείο του χωριού Τσαμαντά Φιλιατών Θεσπρωτίας, δίπλα από τα Ελληνικοαλβανικά σύνορα. Το Σχολείο μας παραξένεψε για την παραδοσιακή του αρχιτεκτονική, για το μέγεθός του εκεί μέσα στην ερημιά, για το πράσινο που το κάλυπτε από παντού. Μεγαλύτερη ήταν η έκπληξή μας όταν είδαμε την πινακίδα στην είσοδο: "ΛΑΟΓΡΑΦΙΚΟ ΜΟΥΣΕΙΟ ΤΣΑΜΑΝΤΑ ΗΠΕΙΡΟΥ".
Καλά Μουσείο εδώ πάνω; Είναι δυνατόν και τι μπορεί να έχει μέσα;
Ένας νεαρός από την περιοχή, φύλακας του Μουσείου, μας υποδέχθηκε με ευγένεια και με κάθε διάθεση να μας ξεναγήσει στα διάφορα διαμερίσματα με τα εκθέματα.
Γεωργικά εργαλεία από ξύλο και μέταλλο, εργαλεία από παραδοσιακά επαγγέλματα που χάθηκαν, σπάνιες φωτογραφίες που έδειχναν πολύ κόσμο που τώρα έφυγε στην πρωτεύουσα, στα μεγάλα αστικά κέντρα και φυσικά στην ξενιτιά, σε όλο τον κόσμο: Αμερική, Αυστραλία, Γερμανία, Βέλγιο και αλλού. Ιερά κειμήλια από Ναούς της περιοχής, ενδυμασίες ιερέων, αγροτών, κτηνοτρόφων, ξυλόγλυπτα ταβάνια, παραδοσιακές κούνιες, "σαρμανίτσες" για τους ντόπιους, κασέλες για τα ρούχα περίτεχνες, σοφράδες και σκαμνάκια, παραδοσιακό κελάρι με σπιτικά αντικείμενα παλιακών εποχών. Για πολλή ώρα γυρίζαμε στα ίδια και στα ίδια και δεν χορταίναμε το θέαμα. Νομίζουμε ότι το Υπουργείο Παιδείας και το Υπουργείο Πολιτισμού θα πρέπει να κάνουν ένα κοινό πρόγραμμα προβολής και στήριξης τέτοιων Μουσείων ώστε μαθητές αλλά και όλοι μας να μπορέσουμε να αποκτήσουμε μια σφαιρική εικόνα του λαϊκού πολιτισμού μας που χάνεται και κανείς δεν έχει επάρκεια γνώσεων για να το μεταδώσει σωστά στις επόμενες γενεές. Γιατί αυτό είναι ιστορία μας. Και όποιος ξεχνάει την ιστορία του…
ΧΡΗΣΙΜΑ ΣΤΟΙΧΕΙΑ:
Ιδρύθηκε το έτος 1983 από τον Τσαμαντιώτη συγγραφέα και λαογράφο κ. Κώστα Σπ. Ζούλα.
Στεγάζεται στο χώρο του παλιού Δημοτικού Σχολείου Τσαμαντά.
Στην ίδρυση βοήθησε με τη συμπαράστασή του το σύνολο των κατοικούντων στο χωριό αλλά και των ξενιτεμένων συγχωριανών.
Τα αντικείμενα του Μουσείου προέρχονται από τον Τσαμαντά και είναι ευγενική προσφορά των κατοίκων του.
Αποτελεί Νομικό Πρόσωπο Ιδιωτικού Δικαίου, εντεταγμένο στον πίνακα των Λαογραφικών Μουσείων και επιχορηγείται μερικώς από το Υπουργείο Πολιτισμού.
Νομικός φορέας του είναι ο Σύλλογος του Λαογραφικού Μουσείου Τσαμαντά και διοικείται από το εκάστοτε Διοικητικό του Συμβούλιο.
Το Μουσείο Τσαμαντά έχει διεθνείς και Ελλαδικές συμμετοχές σε εκθέσεις και έχει αποσπάσει βραβεία και επαίνους. Ενδεικτικά αναφέρουμε την "AGROTICA 1994" που εκπροσωπούσε την Νομαρχία Θεσπρωτίας και απέσπασε το Α΄ Βραβείο.
Δημοσιεύθηκε: 13/12/2005 11:25 Θέμα δημοσίευσης: Re: Θεσπρωτικό Λαογραφικό Μουσείο Τσαμαντά
Μουσεία της Ηπείρου
ΓΚΟΥΜΑΝΗ - ΑΡΧΑΙΑ ΤΙΤΑΝΗ
Χάρτης: Πατήστε για να δείτε που βρίσκεται
Τύπος: ΟΙΚΙΣΜΟΣ
Περιοχή: ΦΙΛΙΑΤΕΣ
Χρονολογία: 4ος αι. π.Χ.
Τηλέφωνο: 26640-23128
Ιστορία:
Η Τιτάνη υπήρξε μιά από τις σπουδαιότερες πόλεις της Θεσπρωτίας τον 4ο αιώνα π.Χ. Ο δομημένος χώρος κάλυπτε 28 εκτάρια συνολική επιφάνεια. Η περίμετρος του πολυγωνικού τείχους είναι 2.400μ. Στο τείχος υπάρχουν τέσσερις πύλες. Αλλος ισοδομικός τοίχος σχήματος δρεπανιού χωρίζει την πόλη σε άνω και κάτω. Από τους πύργους ο πιο αξιοπρόσεκτος είναι ο ημικυκλικός της κορυφής του λόφου, ο οποίος ίσως ήταν ιερό θεότητας. Σώζονται ερείπια μεγάλου θεάτρου 2.500 θεατών, καθώς και αρχιτεκτονικά μέλη δύο ναών στην άνω πόλη. _________________
Δημοσιεύθηκε: 13/12/2005 11:34 Θέμα δημοσίευσης: Re: Θεσπρωτικό Λαογραφικό Μουσείο Τσαμαντά
Ν.ΘΕΣΠΡΩΤΙΑΣ
Γεωγραφία Ιστορία Οικονομία
Ιστορική περιοχή στα ΒΔ της Ηπείρου. Το όνομά της προέρχεται από τους πρώτους κατοίκους της, τους Θεσπρωτούς, που εμφανίστηκαν στις αρχές της 2ης χιλιετίας π.Χ. Ως πρώτος βασιλιάς της αναφέρεται στην Οδύσσεια ο Φείδων. Ανέπτυξε αξιόλογο πολιτισμό, δείγματα του οποίου ανακαλύφθηκαν στις ανασκαφές που έγιναν μετά τον Β’ Παγκόσμιο Πόλεμο. Από τις σημαντικότερες πόλεις της ήταν η Αμβρακία, η Ελαία, η Ελάτεια, η Εφύρα, η Κασσώπη, η Πανδοσία, η Τορώνη και το Χειμέριο.Θεσπρωτία
Ο Ν. Θεσπρωτίας βρίσκεται στην Ήπειρο, της οποίας καλύπτει το ΒΔ τμήμα. Συνορεύει Β με την Αλβανία, Α με το Ν. Ιωαννίνων και Ν με το Ν. Πρεβέζης, ενώ Δ βρέχεται από το Ιόνιο Πέλαγος. Έχει έκταση 1.515 τ. χλμ. και πληθυσμό 44.200 κατοίκους. Πρωτεύουσα του νομού είναι η Ηγουμενίτσα. Χωρίζεται σε τέσσερις επαρχίες: Θυάμιδος με πρωτεύουσα την Ηγουμενίτσα, Μαργαριτίου με πρωτεύουσα το Μαργαρίτι, Σουλίου με πρωτεύουσα την Παραμυθιά και Φιλιατών με πρωτεύουσα τους Φιλιάτες.Θεσπρωτία
ΓΕΩΓΡΑΦΙΑ
Έδαφος : Το έδαφος του Ν. Θεσπρωτίας είναι ορεινό. Από τα 1.515 τ. χλμ. τα 8 τ. χλμ. είναι πεδινά, τα 374 τ. χλμ. ημιορεινά και τα 1.61 τ. χλμ. ορεινά.Όρη : Τα όρη του Ν. Θεσπρωτίας ανήκουν στην οροσειρά της Πίνδου. Από τα σημαντικότερα βουνά είναι: τα όρη Τσαμαντά (1.806 μ.), η Χιονίστρα (1.644 μ.), τα όρη του Σουλίου (1.615 μ.), τα όρη της Παραμυθιάς (1.658 μ.), τα όρη της Πάργας (927 μ.), τα όρη των Φιλιατών (1.064 μ.), η Μεγάλη Ράχη (861 μ.), η Κεραμίτσα (1.020 μ.) και Φαρμακοβούνι (1.240 μ.).Πεδιάδες : Το έδαφος του Ν. Θεσπρωτίας είναι κυρίως ορεινό. Ανάμεσα στα βουνά σχηματίζονται μικρές πεδινές εκτάσεις. Η μεγαλύτερη από αυτές είναι η πεδιάδα της Ηγουμενίτσας, στις εκβολές του ποταμού Καλαμά. Μικρές πεδιάδες σχηματίζονται Δ από τα όρη της Πάργας και Α από τα όρη της Παραμυθιάς.Ποταμοί : Οι σημαντικότεροι ποταμοί του Ν. Θεσπρωτίας είναι : ο Καλαμάς (ή Θύαμις) που πηγάζει στο νομό Ιωαννίνων, ο Αχέροντας που πηγάζει από τον Τόμαρο και ο Βουβός.Ακτές : Οι ακτές του Ν. Θεσπρωτίας είναι γενικά απότομες και ανώμαλες. Σε ορισμένα σημεία υπάρχουν μικρά ακρογιάλια, που σχηματίζουν ασφαλή λιμάνια και όρμους.Κλίμα : Το κλίμα του Ν. Θεσπρωτίας παρουσιάζει ποικιλία εξ’ αιτίας της πολυμορφίας του εδάφους. Στα παράλια τμήματα είναι εύκρατο, στο εσωτερικό ηπειρωτικό και στα ορεινά ψυχρό.
ΟΙΚΟΝΟΜΙΑ
Η οικονομία του Ν. Θεσπρωτίας βασίζεται στην κτηνοτροφία και την υλοτομία. Η γεωργία δεν είναι ιδιαίτερα αναπτυγμένη, καθώς η καλλιεργήσιμες εκτάσεις είναι λίγες. Η κτηνοτροφία είναι νομαδική, με βοοειδή και αιγοπρόβατα. Η υλοτομία είναι αρκετά αναπτυγμένη. Οι μεγάλες ορεινές εκτάσεις είναι πλούσιες σε δέντρα, γεγονός που αποτελεί καλή οικονομική πηγή για τους κατοίκους. Γενικά ο Ν. Θεσπρωτίας είναι πολύ φτωχός και έχει το πιο χαμηλό κατά κεφαλή εισόδημα της Ελλάδας.
ΙΣΤΟΡΙΑ
Η Θεσπρωτία πρωτοκατοικήθηκε την Προϊστορική Εποχή. Το 1400 π.Χ. έφτασαν στην περιοχή Μυκηναίοι, κατόπιν Ηλείοι τον 8ο αι. π.Χ. και Κερκυραίοι τον 7ο αι. π.Χ. Οι Θεσπρωτοί έγιναν σύμμαχοι των Κορινθίων, των Αθηναίων και στη συνέχεια του Κοινού των Ηπειρωτών. Δέχθηκε πολλές πειρατικές επιδρομές και αποτέλεσε τμήμα του Δεσποτάτου της Ηπείρου κατά τη διάρκεια της Τουρκοκρατίας. Γνωστοί είναι οι αγώνες των Σουλιωτών για την ελευθερία τους, αγώνες που έχουν υμνηθεί μέσα από την λαϊκή παράδοση. Ο νομός απελευθερώθηκε το 1913 και ενώθηκε με το ελληνικό κράτος.
Δημοσιεύθηκε: 13/12/2005 11:37 Θέμα δημοσίευσης: Re: Θεσπρωτικό Λαογραφικό Μουσείο Τσαμαντά
Το σπήλαιο Περάματος
Ένα από τα σπουδαιότερα σπήλαια του κόσμου βρίσκεται σε απόσταση τεσσάρων μόλις χιλιομέτρων από το κέντρο της πόλης των Ιωαννίνων.
Η ύπαρξη του σπηλαίου ήταν ήδη γνωστή από τις αρχές του προηγούμενου αιώνα, το 1940 μάλιστα χρησιμοποιήθηκε ως καταφύγιο των κατοίκων κατά τη διάρκεια των βομβαρδισμών από τους Ιταλούς.
Το 1945 πραγματοποιείται η πρώτη επιστημονική-χαρτογράφηση από το γνωστό ζεύγος σπηλαιολόγων Άννας και Ιωάννη Πετρόχειλου, οι οποίοι είχαν εξερευνήσει και άλλα γνωστά σπήλαια της Ελλάδας.
Ανήκει στα οριζόντια σπήλαια με μήκος διαδρομών στο 1 χλμ. Οι διάφοροι σχηματισμοί των σταλαγμιτών και σταλακτιτών, ο πλούτος και ο συνδιασμός των χρωμάτων δημιουργούν μια αξεπέραστη φυσική ομορφιά. _________________
Δημοσιεύθηκε: 13/12/2005 11:37 Θέμα δημοσίευσης: Re: Θεσπρωτικό Λαογραφικό Μουσείο Τσαμαντά
Δωδώνη
Το αρχαίο θέατρο Δωδώνης, ένα από τα μεγαλύτερα και πιο καλοδιατηρημένα θέατρα του αρχαίου κόσμου, χωρητικότητας 17.000 θεατών, βρίσκεται 22χλμ νοτίως των Ιωαννίνων.
Τα αρχαιότερα ευρήματα της ανάγονται στην πρωτοελλαδική εποχή (2.600-2.000 π.Χ.). Οι κάτοικοί της λατρεύουν τη περίοδο εκείνη τη Θεά Γη. Αργότερα, οι Έλλοπες, δωρικό φύλλο, κατοικούν κατά τη μεσοελλαδική περίοδο την περιοχή της Δωδώνης.
Στα Ομηρικά Έπη και πιο συγκεκριμένα στην Ιλιάδα, αναφέρονται ως γένος στην υπηρεσία του "Δωδωναίου Δία".
Τον 4ο αιω. π.χ. χτίζεται μικρός ναός, προς τιμή του Δία, και το Πρυτανείο για τους Ιερείς, που ήταν αφιερωμένοι στη λατρεία του πατέρα των Θεών και έδιναν τους χρησμούς σε έλληνες και ξένους προσκυνητές.
Τον 3ο αιω. π.χ. ο βασιλιάς της Ηπείρου Πύρος χτίζει νέο μεγάλο ναό του Δία, το ναό του Ηρακλή και το θέατρο. Ο Αιτωλός στρατηγός Δωρίμαχος, καταστρέφει το ιερό της Δωδώνης το 319. Χάρη στο Φίλιππο τον Ε' ανοικοδομούνται τα ιερά και το θέατρο. Κατά τη Ρωμαϊκή εποχή το θέατρο μετατρέπεται σε αρένα θηριομαχίας ενώ κατά τη διάρκεια της Αυτοκρατορίας του Μεγ. Θεοδοσίου το ιερό της Δωδώνης, όπως και τα άλλα ιερά της αρχαιότητας κλείνουν.
Με το πέρασμα των αιώνων τα νερά που κατεβαίνουν από τους γύρω λόφους θα καλύψουν τον αρχαιολογικό χώρο.
Ώσπου το 1874 πραγματοποιούνται οι πρώτες ανασκαφές από τον Ηπειρώτη πολιτικό Κ. Καραπάνο. Το 1921 οι ανασκαφές θα συνεχιστούν από τον καθηγητή Γ. Σωτηριάδη.
Κατά τη διάρκεια του μεσοπολέμου και μετά τον Β' Παγκόσμιο πόλεμο, ο αρχαιολόγος Δημ. Ευαγγελίδης με βοηθό του τον Σωτήρη Δάκαρη φέρνουν στο φως σπουδαία ευρήματα.
Ανάμεσα στο 1960-1963 ο αείμνηστος καθηγητής αρχαιολογίας Σωτ. Δάκαρης μαζί με τους βοηθούς του συνεχίζει τις ανασκαφές και αναστηλώνει το αρχαίο θέατρο και άλλα κτίρια.
Κάθε καλοκαίρι, στα πλαίσια του Φεστιβάλ "Ηπειρωτικά", ξανακούγεται ο λόγος των αρχαίων Ελλήνων δραματουργών. Αρχαίες Ελληνικές Τραγωδίες ζωντανεύουν ξανά μέσα στο μαγευτικό περιβάλλον τόσο του Αρχαίου Θεάτρου όσο και των υπόλοιπων αρχαίων μνημείων.
Προσθηκη στα αγαπημενα Αποστολη θεματος. Δεν μπορείτε να δημοσιεύσετε νέο Θέμα σ' αυτή τη Δ.Συζήτηση Δεν μπορείτε να απαντήσετε στα Θέματα αυτής της Δ.Συζήτησης Δεν μπορείτε να επεξεργασθείτε τις δημοσιεύσεις σας σ' αυτή τη Δ.Συζήτηση Δεν μπορείτε να διαγράψετε τις δημοσιεύσεις σας σ' αυτή τη Δ.Συζήτηση Δεν έχετε δικαίωμα ψήφου στα δημοψηφίσματα αυτής της Δ.Συζήτησης You can attach files in this forum You can download files in this forum